Lentedriehoek
Over
Oranje Arcturus in de Ossenhoeder, blauwwitte Spica in de Maagd en Regulus, het hart van de Leeuw, tekenen de lentehemel van het noordelijk halfrond af. De driehoek is enorm — ongeveer 60° lang — en heeft weinig heldere sterren erbinnen, omdat we daar uit het vlak van ons Melkwegstelsel kijken, naar de sterrenstelsels van de Virgocluster. Sommige kaarten gebruiken Denebola, de staart van de Leeuw, in plaats van Regulus.
Wanneer je het ziet
- Beste avonden: rond half mei staat hij om ongeveer 21:00 op zijn hoogst (22:00 in zomertijd); een maand eerder is dat twee uur later.
- Waar op aarde: de hele figuur komt boven de horizon uit op breedtegraden van 68° N tot 52° Z.
Hoe vind je hem
Volg de bocht van de steel van de Grote Wagen weg van de kom: “boog naar Arcturus”, de heldere oranje ster, en dan “snel door naar Spica”, ongeveer 33° verder. Regulus is de heldere ster aan de voet van de Sikkel van de Leeuw, in het westen. Vanaf het zuidelijk halfrond staat de driehoek op herfstavonden in het noorden.
Wat je ziet
- Met je ogenDrie heldere sterren in verschillende kleuren: oranje Arcturus, blauwwitte Spica en witte Regulus.
- In een verrekijkerArcturus gloeit oranje; ten noorden van de driehoek ligt de Hoofdhaarhoop verspreid over het beeld.
- In een telescoopVeel te groot; erbinnen hebben de sterrenstelsels van de Virgocluster en het Leeuwtrio een telescoop en een donkere hemel nodig.
Binnenin en dichtbij
- VirgoclusterHonderden sterrenstelsels binnen de driehoek, tussen Denebola en Vindemiatrix; een telescoop en een donkere hemel.
- LeeuwtrioDrie sterrenstelsels dicht bij elkaar onder de achterhand van de Leeuw; een telescoop met lage vergroting.
- PorrimaTwee gelijke sterren die elke 169 jaar om elkaar heen draaien; een telescoop met 100× of meer splitst ze.
- SombrerostelselNet buiten de driehoek, 11° ten westen van Spica; een telescoop.
- ArcturusDe helderste ster van de noordelijke hemel, een oranje reus op 37 lichtjaar afstand.
Geschiedenis en namen
Regulus betekent “kleine koning”, een naam die door Copernicus is gegeven; Spica is de korenaar in de hand van de Maagd, het oogstmeisje. Rond 130 v.Chr. vergeleek Hipparchos zijn metingen van Spica met oudere en ontdekte de precessie, de langzame wiebeling van de aardas.